Radiopraatje 025

Radiopraatje 18 april 2019 - Bibliocenter Blog

En de mens, hij stuntelt voort. Het is de Maand van de Filosofie en we praten je bij over de Woutertje Pieterseprijs.

April is de Maand van de Filosofie

Thema: ik stuntel, dus ik ben

In de loop van de tijd is op veel manieren geprobeerd om de mens te definiëren. Van cognitief wezen, rationeel dier, spelende mens, autonoom persoon tot culturele schepper. Voor al deze visies valt wat te zeggen, maar misschien worden we nog wel het meest gedefinieerd door ons eeuwige gestuntel.

Ook de beste bedoelingen kunnen averechts uitwerken. Veel natuurrampen hebben nauwelijks iets met ‘natuur’ te maken, maar zijn eerder het gevolg van menselijk ingrijpen. Werk hebben we zo ‘efficiënt’ gemaakt dat veel banen overbodig zullen raken. En dan hebben we het nog niet over ons gestuntel in de liefde, of bij de montage van Ikea-kasten. Vandaar het thema. Wordt het niet tijd om onze stuntelende natuur te omarmen? Op de site van de Maand van de Filosofie staat: “Laten we ‘Ik stuntel, dus ik ben’ als uitgangspunt te nemen voor een nieuw mensbeeld.” En de moderne mens hij stuntelt voort.

Filosofie voor een weergaloos leven

De lezing op 24 april in Weert “Filosofie voor een weergaloos leven” door Lammert Kamphuis sluit hierbij naadloos aan.

Filosoof Lammert Kamphuis neemt je in de lezing mee langs de meest behulpzame filosofische inzichten die je in zijn gelijknamige boek nog eens kunt nalezen. Er zijn zelfhulpboeken in overvloed, maar waarom zou je niet te rade bij de filosofie? Voor het leven is geen generale repetitie. Je hebt slechts één kans.

Inzichten van filosofen kunnen je leven lichter maken. Zo helpt Diogenes om authentiek te zijn, Epicurus helpt om niet te veel geld uit te geven tijdens de uitverkoop en Kant helpt om op tijd te remmen voor een zebrapad. Maar ook andere denkers helpen je een handje: André Hazes daagt je uit om vrijer te worden en De Jeugd van Tegenwoordig steunt je in je verdriet.

Tijdens de lezing word je uitgedaagd om zelf aan de slag te gaan met inzichten en gedachte-experimenten, zodat je nieuwe perspectieven krijgt op je eigen leven. Je gaat met een fris gemoed weer naar huis. Lammert Kamphuis is filosoof en veelgevraagd spreker. Hij gaf hij de afgelopen vijf jaar optredens op Lowlands. Daarnaast is hij als docent en Head of Faculty verbonden aan The School of Life Amsterdam.

Woutertje Pieterse Prijs

Kathleen Vereecken en Charlotte Peys zijn de winnaars van de 32e Woutertje Pieterse Prijs, voor het mooiste kinderboek van het afgelopen jaar. Zij ontvingen de prijs – 15.000 euro voor hun boek Alles komt goed, altijd.

De hoofdpersoon is Alice. Ze woont in België en zit nog op de basisschool als in 1914 de Eerste Wereldoorlog uitbreekt. Aanvankelijk lijkt het of het allemaal wel goed komt, maar na verloop van tijd wordt het steeds gevaarlijker. De familie probeert te vluchten maar de oorlog is overal. Uiteindelijk keren ze weer terug naar hun woonplaats Ieper, maar ze kunnen niet voorkomen dat het gezin langzamerhand uiteenvalt. In de ik-vorm geschreven, ontroerend verhaal dat een indringend beeld geeft van het verloop van de Eerste Wereldoorlog in België, gezien door de ogen van een kind. De gebeurtenissen worden treffend beschreven en de gevoelens van de hoofdpersoon, met haar angst en haar hoop, komen levensecht over. Mooi, literair geschreven en fraai vormgegeven met  veel
bijzondere, maar niet heel toegankelijke illustraties. Voor geoefende lezers vanaf ca. 11 jaar.

Toen dit boek vorige week bekroond werd was het commentaar niet van de lucht. Thomas van Veen, kinderboekenredacteur bij NRC, twitterde:
“Mag ik meteen in de meningenstand? De winnaar is dus het slechtste boek van de shortlist. Onbegrijpelijk. 'Zeb.' van Gideon Samson en 'De reis van Syntax Bosselman' van Arend van Dam hadden het zó verdiend. En de boeken van Moeyaert en Hof waren ook veel beter.”

ZEB is een alternatief dus voor de winnaar van de Woutertje Pieterse Prijs. Een heel ander soort boek. Van Zilveren Griffel-winnaar Gideon Samson. Over Een schoolklas, een zebra en elf absurde verhalen die op bijzondere wijze samenkomen.

Elf kinderen uit de klas van juf Cato vertellen hun verhaal: op de vierde woensdag van oktober werd het huilen afgeschaft. Er komt een nieuwe leerling in de klas, een zebra, en 2+2 = echt 5, als je het maar gelooft. De ongeloofwaardigheid in deze absurdistische verhalen met licht filosofische ondertoon wordt zo geloofwaardig verteld. Dat is razendknap. De fantasievolle verhalen zijn zeer geschikt om voor te lezen. Er wordt een beroep gedaan op de ongebreidelde fantasie van jongere kinderen.

De illustraties zijn van Joren Joshua, een graffitikunstenaar met voorliefde voor zeefdrukken. Deze samenwerking is een echte voltreffer. De illustraties versterken het vervreemdende karakter van de teksten en voegen echt iets toe. De auteur, Gideon Samson heeft nog niet zoveel boeken geschreven maar is wel al vaak bekroond. Hij hoort  inmiddels bij de beste schrijvers in de Nederlandse jeugdliteratuur. Voorlezen vanaf ca. 8 jaar, zelf lezen vanaf ca. 10 jaar. Een heerlijk boek!

Nominaties voor de Woutertje Pieterse Prijs

Naast Alles komt goed, altijd nomineerde de jury:

De genomineerden ontvingen naast een oorkonde een bedrag van € 1000,- per boek.